گروه کوه نوردی البرز دامغان

سرما زدگی

سرمازدگی به حالتی گفته می شود که بلورهایی از یخ در مایعات موجود در بافت بدن انسان تشکیل شوند،اما سلولها بطور کامل یخ نزنند. یخ زدگی و سرمازدگی اغلب در بافت اندامهایی نظیر انگشتان دست و پا، بینی و گوش ها که به طور مستقیم در معرض سرما قرار دارند، رخ می دهد.

نخستین نشانه های سرمازدگی احساس سوز شدید سرما در محل سرمازدگی و رنگ پریدگی پوست آن منطقه از بدن است.کم کم رنگ پریدگی شدت می گیرد،اندام سرمازده کرخت می شود و سطح پوست آن زبر و خشک می گردد،اما تفاوت آن با حالت یخ زدگی در این است که بافت زیر پوست سرمازده همچنان نرم و انعطاف پذیر باقی می ماند. اگر در این حالت بافت سرمازده به آرامی گرم شود،ممکن است پوست آن قسمت از بدن تاول بزند و اندکی درد بگیرد،اما سرمازدگی تا این حد،آسیب جدی ای به بار نمی آورد.از این نظر سرمازدگی پوست با یخ زدگی بافت ها کاملا متفاوت است.

 در فضای کوهستان کوچکترین نشانه یخ زدگی را باید جدی گرفت و به سرعت چاره ای برای آن اندیشید.در این هنگام ،نکته ای بسیار اساسی،دانستن این امر است که چه کارهایی نباید انجام داد. زیرا بسیاری از واکنشها و تمهیدات فوری ای که به ذهن ما می رسد، بیش از آنکه به بهبود وضعیت کمک کند، کار را خراب تر خواهد کرد.

*وقت حس کردن سرما،اولین کاری که ناخودآگاه به ذهن انسان می رسد این است که محل مورد نظر را به شدت مالش دهد تا گرم شود.اگر چه در سرمای طبیعی انجام این کار اندکی شخص را گرم می کند،اما این کار آسیب ناشی از آن را افزایش می دهد.

*فکر دیگر این است که به سرعت خود را کنار آتشی برساند و یخ بدنش را آب کند.این کار نیز در مواردی که مشکل ،تنها یک سرمازدگی جزئی باشد،اشکالی ندارد و اگر آدم حواسش باشد که پوست بدن در برخورد مستقیم با آتش نسوزد، خیلی هم خوب است. اما،در مورد یخ زدگی اندام ها،گرم کردن سریع محل یخ زدگی در مجاورت گرمای مستقیم،کاری اشتباه است.روش صحیح گرم کردن اندام یخ زده،غوطه ور کردن آن در آب ولرم با دمای 40 تا 42 درجه سانتیگراد است که جریانی آرام داشته باشد. باز شدن کامل یخ عضو یخ زده در آب ولرم 30 تا 45 دقیقه به طول می کشد و نشانه اش ،بازگشت حس به آن،نرم شدن پوست آن منطقه و انعطاف پذیر شدن بافت زیرین پوست اندام یخ زده است.البته فرآیند بازشدن یخ و احیای عضو یخ زده با درد و سوزش شدید همراه است.برای تسکین درد می توان از مسکن هایی همچون ایپوبروفن استفاده کرد.

اگر بیم آن رود که پس از باز کردن یخ اندام یخ زده،شخص باز هم در معرض سرما قرار بگیرد و عضو دوباره یخ بزند، ضروری است که اصلا هیچ اقدامی برای باز کردن یخ عضو یخ زده صورت نگیرد تا اینکه شخص به جایی گرم و مناسب برسد،به صورتی که دیگر امکان یخ زدگی منتفی باشد.

به هر حال،وقت قرار گرفتن در شرایط بسیار سرد،مدام حواستان به مرور کردن و کرخت شدن اعضای بدنتان باشد. اگر در انگشت هایتان احساس سرما کردید، هر دو دست را از کتف به صورت پروانه ای در هوا بچرخانید تا خون به سرانگشت هایتان پمپ شود و گردش خون آنها را گرم کند. اگر انگشت های پایتان از سرما کرخت شد، در جا بالا و پایین بپرید و کف پا را به زمین بکوبید تا خون در انگشت های پایتان جریان پیدا کند.

منبع:مجله شکار و طبیعت شماره 120